در دل پرهیجان موسیقی سنتی ایران، گروه بانوان راستان جایگاهی ویژه دارد. این گروه که بر محوریت موسیقی کلاسیک ایرانی شکل گرفته، با سرپرستی و نوازندگی برجسته خانم آزاده امیری به اجرای قطعات ماندگار و بدیع میپردازد. در ادامه، نگاهی جامع به شیوه فعالیتهای راستان، گروه فعال بانوان در اجرای موسیقی
و نقش تأثیرگذار آزاده امیری در شکلگیری این گروه خواهیم داشت.
تاریخ تولد گروه راستان
گروه راستان در سال ۱۳۹۲ (۲۰۱۳ میلادی) با هدف حمایت از نوازندگی بانوان و حفظ اصالت موسیقی ایرانی تأسیس شد. این گروه با تمرکز بر سازهایی همچون تار، سهتار، کمانچه، دف، تنبک، عود و نی، توانست جایگزینی با ارزش برای حضور بانوان موسیقیدان در عرصه عمومی فراهم آورد .
بیوگرافی آزاده امیری: قلب تپنده راستان
آزاده امیری (متولد ۱۳۵۷ در تهران) که بهواسطه پدرش وارد هنرستان موسیقی شد، از چهرههای برجسته موسیقی ایرانی است. وی نزد اساتید برجستهای چون بهروز همتی، حسین علیزاده، داریوش پیرنیاکان و … تعلیم دیده و دیپلم و لیسانس موسیقی دارد. امیری در ۱۳۷۳ مقام نخست جشنواره موسیقی فجر را در نوازندگی تار به دست آورد و از همان دوران در ارکسترهای مختلف مشارکت داشت .
در سال ۱۳۸۳، او گروه راستان را بنیان گذاشت و تاکنون ضمن سرپرستی، تار و سهتار را نیز در برنامهها اجرا میکند. علاوه بر اجرا و تدریس موسیقی، امیری مدیریت آموزشگاه موسیقی «دادآفرین» را نیز عهدهدار است و در مسیر آموزش موسیقی سنتی فارسی به نسلهای جدید تلاش فراوان میکند.
اعضای اصلی گروه راستان
همانطور که مستحضر هستید اعضای گروه های موسیقی دائما در حال تغییر هستند. اما بر اساس آخرین اجرای گروه بانوان راستان در فرهنگسرای نیاوران (دی ۱۴۰۳)، تنظیم گروه به شرح زیر بوده است :
- سرپرست و نوازنده تار: آزاده امیری
- خواننده: فرخنده جلالی (سابقاً ملیحه مرادی یا پگاه حاجمحمدی)
- نوازنده عود: لیلا ظهیرالدینی
- نوازنده کمانچه: مهزاد خردمند / دیگر نوازندگان زن
- نوازنده تمبک: مستانه زهیری / مریم ملا
- نوازنده دف و دایره: صبا رمضان
راستان، گروه فعال بانوان در اجرای موسیقی از ترکیبی از رپرتوار دستگاهی (مانند ماهور، شور و دشتی) و قطعات ضبطشده چهرههایی چون شجریان، مشکاتیان، شهنازی و سایر استادان بهره میبرد . راستان تاکنون کنسرتهای متعددی را در سالن خلیج فارس فرهنگسرای نیاوران برگزار کرده است. اغلب این برنامهها با دو قسمت جداگانه ( بخش اول ماهور و دوم شور دشتی ) اجرا شدهاند که مورد استقبال بی نظیری در بین بانوان قرار گرفته است.
در کنسرت دیماه ۱۴۰۳، که یک اجرای ویژه مختص مخاطبان زن بود قطعاتی همچون «لالهرو»، «بارون میباره»، «میگذرم تنها» و… توسط این گروه فعال اجرا شد.
شیوه هنری و پیام فرهنگی گروه راستان
گروه راستان زیر نظر آزاده امیری بر ترکیب اصالت و نوآوری تأکید دارد. تمرکز حرفهای روی موسیقی دستگاهی و گروهنوازی، سبک خاصی از بیان هنری را رقم میزند. حضور بانوان در جایگاه نوازنده و سرپرستی، ارزش بالایی دارد؛ بهویژه که در حوزه موسیقی کلاسیک، این نقش تاکنون چندان رایج نبوده است.
همچنین تأکید بر اجراهای ویژه بانوان، علاوه بر ایجاد فرصتی برای حضور زنان در عرصه موسیقی، فضایی امن و انگیزشی فراهم آورده تا این هنرمندان بدون دغدغه اجرا داشته باشند. طی حدود یک دهه، راستان توانسته خود را بهعنوان یکی از گروههای ثابت موسیقی ایرانی تثبیت کند. اجرای چندین باره کنسرت در تهران و شهرستانها و برگزاری برنامه در سایر کشورها همچون سوئیس، چین، دانمارک و… بخش دیگری از تاثیرگذاری و نفوذ این گروه در دنیای موسیقی است.
اگر چه تاکنون آلبوم رسمی از این گروه منتشر نشده، اما ضبط آرشیو برنامه ها در صداوسیما موجود است و با احتمال انتشار در آینده مخاطبان بیشتری را به سمت راستان، گروه فعال بانوان در اجرای موسیقی جذب خواهد کرد.
گروه راستان، گروه فعال بانوان در اجرای موسیقی
گروه بانوان راستان با خلق مسیر تازهای در موسیقی سنتی ایران، نمادی از توانمندی و خلاقیت زنان موسیقیدان است. آزاده امیری هم بهعنوان نوازنده، رهبر، معلم و مدیر، در این حرکت نقش محوری داشته است. آینده راستان روشن است؛ با تمرکز بر آموزش، گسترش اجراها و حفظ کیفیت هنری، این گروه قطعاً بر جایگاه خود میافزاید.
آزاده امیری تنها یک نوازنده نیست؛ او بهعنوان مدیر آموزشگاه موسیقی دادآفرین نیز فعال است. این مرکز هنری علاوه بر آموزش انواع سازهای ایرانی و غربی، کارگاههایی در زمینه ردیف، هارمونی، بداههنوازی و آواز برگزار میکند. بسیاری از اعضای گروه راستان، مانند لیلا ظهیرالدینی، صبا رمضان و مریم ملا، همکاران آموزشگاهی این مجموعه هستند . برای شرکت در کلاسهای این اساتید میتوانید با آموزشگاه دادآفرین تماس (۰۹۱۲۷۱۹۶۰۳۴ – 021۴۴۴۶۳۸۰۳) بگیرید.
